Nisan ayında İran semalarında düşen ABD F-15 pilotunun kurtarma sonrası ifadeleri, istihbarat dünyasında şaşkınlık yarattı. Pilot, gökyüzünde ‘denizanası’ gibi hareket eden drone’lar gördüğünü iddia etti.
Nisan ayında İran hava sahasında düşen bir ABD F-15 savaş uçağının pilotunun kurtarıldıktan sonra verdiği ifadeler, ABD istihbarat birimlerinde yeni tartışmalar başlattı. Pilot, uçağından ayrılmadan önce gökyüzünde birbirine bağlıymış gibi hareket eden çok sayıda İran insansız hava aracını (drone) gördüğünü belirtti.
CNN International’a konuşan kaynaklara göre pilot, gördüğü drone’ların tek tek değil, koordineli bir şekilde hareket ettiğini ve büyük bir yapıyı andırdığını ifade etti. Tanımlamalara göre, büyük drone’ların altında daha küçük drone’lar bulunuyor ve bu görüntü, “denizanası” benzeri bir oluşumu çağrıştırıyordu.
Pilotun bu şaşırtıcı gözlemi, ABD istihbaratının İran’ın drone teknolojisi alanındaki potansiyel yeni yeteneklerini yeniden değerlendirmesine neden oldu. Eğer pilotun tarifi doğruysa, bu durum İran’ın daha önce ABD tarafından öngörülmeyen bir teknolojik kabiliyete ulaştığı anlamına gelebilir.
Ancak, olayın ardından pilotun yaşadığı sarsıntı nedeniyle gördüklerinin netliği konusunda istihbarat yetkilileri arasında değerlendirmeler yapıldı. Olasılıklar arasında pilotun bilinmeyen bir drone kabiliyetine tanık olması, İran’ın bir deneme yapması veya çölde oluşan bir serap görmesi gibi senaryolar yer aldı.
F-15 uçağının düşüş nedenine ilişkin araştırmalar sürerken, pilotun tarif ettiği drone formasyonunun kazada rol oynayıp oynamadığı da değerlendirilen ihtimaller arasında bulunuyor. Kaynaklar, pilotun anlattığı sistemin teknik adının “one-to-many meshed networking” (tek merkezden çoklu drone ağı) olduğunu belirtti. Bu sistem, tek bir operatörün birden fazla drone’u eş zamanlı olarak yönetmesini sağlıyor.
Drone teknolojileri üzerine çalışan uzman Emma Bates, böyle bir sistemin koordineli hareket edebilmesi ve üzerinde patlayıcı taşıması halinde ciddi bir tehdit oluşturabileceğini söyledi. Bu iddia, ABD ile İran arasındaki müzakerelerin devam ettiği bir dönemde gündeme geldi.
